Akcja informacyjna

Słownik podstawowych pojęć

Anatoksyna
(inaczej toksoid) jad bakteryjny pozbawiony właściwości toksycznych, który zachowuje zdolność pobudzania układu odpornościowego do produkcji przeciwciał przeciw bakteriom, z których pochodzi
Antygen
substancja zdolna do wzbudzenia odpowiedzi immunologicznej i syntezy przeciwciał przeciwko sobie
Biologiczny czynnik chorobotwórczy
posiadające zdolność wywołania objawów chorobowych drobnoustroje komórkowe lub wytwarzane przez nie produkty, zewnętrzne i wewnętrzne pasożyty człowieka lub wytwarzane przez nie produkty, cząstki bezkomórkowe zdolne do replikacji lub przenoszenia materiału genetycznego, w tym zmodyfikowane genetycznie hodowle komórkowe lub wytwarzane przez nie produkty
Choroba zakaźna[1]
choroba, która została wywołana przez biologiczny czynnik chorobotwórczy
Epidemia
wystąpienie na danym obszarze zakażeń lub zachorowań na chorobę zakaźną w liczbie wyraźnie większej niż we wcześniejszym okresie albo wystąpienie zakażeń lub chorób zakaźnych dotychczas niewystępujących
Eradykacja
całkowita likwidacja zachorowań i nie wykrywanie zarazka w materiale pochodzącym od ludzi i ze środowiska
Immunoglobulina
(inaczej przeciwciało) to białko krwi, które ma zdolność rozpoznawania i przyłączania się do antygenu, powodując jego neutralizację
Łańcuch chłodniczy
środki techniczne i rozwiązania organizacyjne służące utrzymaniu oraz monitorowaniu, zgodnych z zaleceniami wytwórców warunków przechowywania, transportu i dystrybucji produktów immunologicznych w celu zachowania ich trwałości i zapobieżenia zmniejszeniu ich skuteczności
Niepożądany odczyn poszczepienny
niepożądany objaw chorobowy pozostający w związku czasowym z wykonywanym szczepieniem
Pacjent
osoba zwracająca się o udzielenie świadczeń zdrowotnych lub korzystająca ze świadczeń zdrowotnych udzielanych przez podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych lub osobę wykonującą zawód medyczny
Podmiot udzielający świadczeń zdrowotnych
podmiot wykonujący działalność leczniczą, o którym mowa w art. 2 ust. 1 pkt 5 ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej
Podstawowa opieka zdrowotna
świadczenia zdrowotne profilaktyczne, diagnostyczne, lecznicze, rehabilitacyjne oraz pielęgnacyjne z zakresu medycyny ogólnej, rodzinnej i pediatrii, udzielane w ramach ambulatoryjnej opieki zdrowotnej
Poliomyelitis
nagminne porażenie dziecięce, wirusowe zapalenie rogów przednich rdzenia kręgowego lub choroba Heinego-Medina
Produkt immunologiczny
produkt leczniczy stanowiący surowicę, szczepionkę, toksynę lub alergen, stosowany w celu wywoływania czynnej odporności (szczepionki), przeniesienia odporności biernej (surowice), diagnozowania stanu odporności (w szczególności tuberkulina), identyfikacji lub wywoływania specyficznej nabytej zmiany reakcji odporności na czynnik alergizujący (alergeny)
Produkt leczniczy
substancja lub mieszanina substancji, przedstawiana jako posiadająca właściwości zapobiegania lub leczenia chorób występujących u ludzi lub zwierząt lub podawana w celu postawienia diagnozy lub w celu przywrócenia, poprawienia lub modyfikacji fizjologicznych funkcji organizmu poprzez działanie farmakologiczne, immunologiczne lub metaboliczne
Ryzyko użycia produktu leczniczego
każde zagrożenie zdrowia pacjenta lub zdrowia publicznego związane z jakością, bezpieczeństwem lub skutecznością produktu leczniczego
Szczepienie ochronne
podanie szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie
Szczepionka inaktywowana
szczepionka zawierająca zabite drobnoustroje lub ich fragmenty
Szczepionka monowalentna
szczepionka zawierająca jeden gatunek drobnoustroju lub antygeny z drobnoustroju jednego rodzaju. Szczepionki te uodparniają przeciwko jednej chorobie, np. szczepionka przeciwko tężcowi
Szczepionka skojarzona
szczepionka, która uodparnia jednocześnie przed kilkoma chorobami zakaźnymi (np. szczepionka przeciwko odrze, śwince i różyczce)
Szczepionka skoniugowana
szczepionka, której składnik czynny (drobnoustrój lub jego fragment) został połączony z nośnikiem białkowym
Szczepionki poliwalentne
szczepionki zawierające antygeny kilku serotypów (podtypów) jednego gatunku drobnoustroju, które uodparniają przeciwko kilku chorobom np. szczepionka przeciwko pneumokokom lub szczepionki zawierające antygeny kilku typów jednego gatunku drobnoustroju, które uodparniają przeciwko jednej chorobie np. szczepionka przeciwko grypie
Świadczenie zdrowotne
działanie służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działanie medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich udzielania
Toksoid
inaczej anatoksyna, to jad bakteryjny pozbawiony właściwości toksycznych, który zachowuje zdolność pobudzania układu odpornościowego do produkcji przeciwciał przeciw bakteriom, z których pochodzi
Ubezpieczenia społeczne
ubezpieczenia określone w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych
Zagrożenie epidemiczne
zaistnienie na danym obszarze warunków lub przesłanek wskazujących na ryzyko wystąpienia epidemii
Zakażenie
wniknięcie do organizmu i rozwój w nim biologicznego czynnika chorobotórczego
[1] Wykaz oraz opis podstawowych chorób zakaźnych znajduje się na stronie Głównego Inspektoratu Sanitarnego